\u015eirketin faaliyet g\u00f6sterdi\u011fi i\u015fyerinin \u015firket ortaklar\u0131ndan birine ait olmas\u0131, \u00f6zellikle k\u00fc\u00e7\u00fck ve orta \u00f6l\u00e7ekli \u015firketlerde olduk\u00e7a yayg\u0131n bir uygulamad\u0131r. Ta\u015f\u0131nmaz\u0131n \u015firket taraf\u0131ndan kullan\u0131lmas\u0131 \u00e7o\u011fu zaman kira s\u00f6zle\u015fmesiyle d\u00fczenlenmekte ve \u00f6denen kira bedeli \u015firket kay\u0131tlar\u0131nda gider olarak dikkate al\u0131nmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
Ancak taraflardan birinin \u015firket, di\u011ferinin ise \u015firket orta\u011f\u0131 olmas\u0131, i\u015flemin tamamen taraflar\u0131n serbest iradesine b\u0131rak\u0131labilece\u011fi anlam\u0131na gelmez. Kira bedelinin nas\u0131l belirlendi\u011fi, \u00f6demenin nas\u0131l yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131, stopaj ve varsa KDV uygulamas\u0131, \u015firket a\u00e7\u0131s\u0131ndan gider yaz\u0131labilecek tutar ve i\u015flemin \u015firketler hukuku bak\u0131m\u0131ndan hangi usulle ger\u00e7ekle\u015ftirildi\u011fi birlikte de\u011ferlendirilmelidir.<\/p>\n\n\n\n
\u00d6zellikle kira bedelinin emsallerden belirgin bi\u00e7imde y\u00fcksek veya d\u00fc\u015f\u00fck belirlenmesi, ili\u015fkili ki\u015filer aras\u0131ndaki i\u015flemlere ili\u015fkin vergisel d\u00fczenlemeler bak\u0131m\u0131ndan risk yaratabilir. Bu nedenle \u015firket orta\u011f\u0131na ait ta\u015f\u0131nmaz\u0131n \u015firkete kiralanmas\u0131, yaln\u0131zca bir kira s\u00f6zle\u015fmesinin imzalanmas\u0131ndan ibaret g\u00f6r\u00fclmemeli; i\u015flemin ba\u015ftan sona belgeli ve ekonomik gerek\u00e7esi a\u00e7\u0131klanabilir \u015fekilde yap\u0131land\u0131r\u0131lmas\u0131 sa\u011flanmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
Bu yaz\u0131m\u0131zda \u015firket orta\u011f\u0131n\u0131n ta\u015f\u0131nmaz\u0131n\u0131n \u015firkete kiralanmas\u0131n\u0131n uygulamada s\u0131kl\u0131kla g\u00f6r\u00fclmesi sebebiyle sorular \u00fczerinden kiralama \u015fekli ve vergi hukuku ba\u011flam\u0131nda dikkat edilmesi gerekenleri a\u00e7\u0131klayaca\u011f\u0131z.<\/p>\n\n\n\n
Evet. \u015eirket orta\u011f\u0131, kendisine ait ta\u015f\u0131nmaz\u0131 orta\u011f\u0131 oldu\u011fu \u015firkete kiralayabilir. Bu durumda ta\u015f\u0131nmaz\u0131n maliki ile \u015firket aras\u0131nda T\u00fcrk Bor\u00e7lar Kanunu anlam\u0131nda bir kira ili\u015fkisi kurulmu\u015f olur.<\/p>\n\n\n\n
Bununla birlikte \u015firket ile orta\u011f\u0131n birbirinden ba\u011f\u0131ms\u0131z \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015filer olmamas\u0131, kira bedelinin belirlenmesinde ayr\u0131ca \u00f6nem ta\u015f\u0131r. Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 13. maddesi kapsam\u0131nda \u015firket ortaklar\u0131 ili\u015fkili ki\u015fi olarak kabul edilmekte; ili\u015fkili ki\u015filer aras\u0131ndaki i\u015flemlerde emsallere uygunluk ilkesine uyulmas\u0131 gerekmektedir. Kiralama i\u015flemleri de bu kapsamda de\u011ferlendirilmektedir.<\/p>\n\n\n\n
Dolay\u0131s\u0131yla temel soru yaln\u0131zca \u201ckira s\u00f6zle\u015fmesi yap\u0131labilir mi?\u201d de\u011fildir. Ayn\u0131 zamanda \u201cbelirlenen kira bedeli, taraflar birbirinden ba\u011f\u0131ms\u0131z olsayd\u0131 ortaya \u00e7\u0131kacak bedelle makul \u00f6l\u00e7\u00fcde uyumlu mu?\u201d sorusunun da cevaplanabilmesi gerekir.<\/p>\n\n\n\n
Kira bedelinin belirlenmesi, bu i\u015flemin vergisel a\u00e7\u0131dan en \u00f6nemli noktalar\u0131ndan biridir. Uygulamada hem Gelir Vergisi Kanunu’ndaki emsal kira bedeli d\u00fczenlemesi hem de Kurumlar Vergisi Kanunu’ndaki transfer fiyatland\u0131rmas\u0131 h\u00fck\u00fcmleri dikkate al\u0131nmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
\u00d6zellikle \u015firketin orta\u011f\u0131na ait bir i\u015fyerini kiralad\u0131\u011f\u0131 durumda, kira bedelinin piyasa ko\u015fullar\u0131ndan a\u00e7\u0131k\u00e7a kopuk olmamas\u0131 gerekir. Ta\u015f\u0131nmaz\u0131n bulundu\u011fu b\u00f6lge, y\u00fcz\u00f6l\u00e7\u00fcm\u00fc, kullan\u0131m amac\u0131, bina ya\u015f\u0131, fiziksel \u00f6zellikleri, ula\u015f\u0131m imkanlar\u0131, otopark ve benzeri \u00f6zellikler ile kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131labilir ta\u015f\u0131nmazlar\u0131n kira bedelleri de\u011ferlendirmeye al\u0131nabilir.<\/p>\n\n\n\n
Emsal ara\u015ft\u0131rmas\u0131n\u0131n yaln\u0131zca internet \u00fczerindeki birka\u00e7 ilandan ibaret b\u0131rak\u0131lmas\u0131 her olayda yeterli olmayabilir. Emsallerin ta\u015f\u0131nmazla ger\u00e7ekten kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131labilir olmas\u0131 ve farkl\u0131l\u0131klar\u0131n kira bedeline etkisinin m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca a\u00e7\u0131klanabilmesi \u00f6nemlidir.<\/p>\n\n\n\n
Pratikte en g\u00fcvenli y\u00f6ntemlerden biri, kira bedelinin belirlenmesinden \u00f6nce k\u0131sa bir emsal dosyas\u0131 olu\u015fturmakt\u0131r. Bu dosyada kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131lan ta\u015f\u0131nmazlar\u0131n adresi veya b\u00f6lgesi, kullan\u0131m alan\u0131, kullan\u0131m amac\u0131, ilan tarihi, talep edilen kira bedeli ve ta\u015f\u0131nmaz\u0131n mevcut ta\u015f\u0131nmazla benzer veya farkl\u0131 y\u00f6nleri g\u00f6sterilebilir.<\/p>\n\n\n\n
Kira ili\u015fkilerinde KDV ve stopaj s\u0131kl\u0131kla birbirine kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131lsa da asl\u0131nda farkl\u0131 vergisel y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fcklerdir. Stopaj, kira \u00f6demesi \u00fczerinden kirac\u0131 taraf\u0131ndan kesilerek vergi dairesine \u00f6denen gelir vergisi tevkifat\u0131d\u0131r. KDV ise kiralama i\u015fleminin KDV’ye tabi olmas\u0131 halinde kira bedeline ayr\u0131ca uygulanan bir vergidir.<\/strong><\/p>\n\n\n\n Gelir Vergisi Kanunu’nun 94. maddesi uyar\u0131nca, belirli ki\u015filer taraf\u0131ndan yap\u0131lan kira \u00f6demelerinde gelir vergisi tevkifat\u0131 yap\u0131lmas\u0131 gerekir. \u0130\u015fyeri kiralar\u0131nda \u00f6zellikle kirac\u0131n\u0131n vergi kesintisi yapmakla y\u00fck\u00fcml\u00fc ki\u015fi veya kurum olmas\u0131 ve kiraya verenin ger\u00e7ek ki\u015fi olmas\u0131<\/strong> halinde stopaj g\u00fcndeme gelir.<\/p>\n\n\n\n Bu durumda stopaj\u0131 kiraya veren de\u011fil, kirac\u0131 yapar.<\/strong> Kirac\u0131, kira bedelinden vergiyi keserek vergi dairesine \u00f6der; ta\u015f\u0131nmaz sahibine ise stopaj d\u00fc\u015f\u00fcld\u00fckten sonra kalan net tutar\u0131 \u00f6der.<\/p>\n\n\n\n \u00d6rne\u011fin ayl\u0131k br\u00fct kira bedelinin 100.000 TL oldu\u011fu bir i\u015fyeri kiras\u0131nda, %20 oran\u0131ndaki stopaj 20.000 TL olacakt\u0131r. Kirac\u0131, 20.000 TL’yi vergi olarak beyan edip \u00f6derken ta\u015f\u0131nmaz sahibine 80.000 TL \u00f6deme yapar.<\/p>\n\n\n\n Burada \u00f6nemli olan nokta, stopaj\u0131n kiraya veren a\u00e7\u0131s\u0131ndan bir \u201cek \u00f6deme\u201d, kirac\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan ise kira bedeline eklenen bir maliyet olmad\u0131\u011f\u0131d\u0131r. Stopaj, kira bedelinin i\u00e7inden kesilerek vergi idaresine \u00f6denir.<\/strong><\/p>\n\n\n\n Bu nedenle kira s\u00f6zle\u015fmesinde kira bedelinin net mi yoksa br\u00fct m\u00fc<\/strong> oldu\u011funun a\u00e7\u0131k\u00e7a belirtilmesi \u00f6nemlidir.<\/p>\n\n\n\n KDV bak\u0131m\u0131ndan temel ayr\u0131m, ta\u015f\u0131nmaz\u0131n kime ait oldu\u011fundan ziyade kiraya verenin ve kiralama faaliyetinin KDV Kanunu bak\u0131m\u0131ndan niteli\u011fidir.<\/strong><\/p>\n\n\n\n Ger\u00e7ek ki\u015finin, ticari veya zirai faaliyetinin y\u00fcr\u00fct\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc i\u015fletmeye dahil olmayan \u00f6zel malvarl\u0131\u011f\u0131ndaki bir ta\u015f\u0131nmaz\u0131n\u0131 kiraya vermesi ile bir \u015firketin veya i\u015fletmenin aktifindeki ta\u015f\u0131nmaz\u0131 kiraya vermesi ayn\u0131 \u015fekilde de\u011ferlendirilmez.<\/p>\n\n\n\n \u00d6zel malvarl\u0131\u011f\u0131ndaki ta\u015f\u0131nmaz\u0131n ger\u00e7ek ki\u015fi taraf\u0131ndan kiraya verilmesi halinde, kira geliri kural olarak KDV’nin konusuna girmez. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k ta\u015f\u0131nmaz\u0131n bir i\u015fletmenin aktifinde bulunmas\u0131 veya kiralama i\u015fleminin ticari\/iktisadi faaliyet kapsam\u0131nda ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi halinde KDV do\u011fabilir.<\/p>\n\n\n\n KDV’nin uygulanmas\u0131 gereken durumlarda KDV’nin m\u00fckellefi kiraya verendir.<\/strong> Ancak kira bedelinin tahsilinde KDV, kira bedeline eklenerek kirac\u0131dan tahsil edilir ve kiraya veren taraf\u0131ndan beyan edilerek \u00f6denir.<\/p>\n\n\n\n \u00d6rne\u011fin KDV hari\u00e7 kira bedelinin 100.000 TL oldu\u011fu ve %20 KDV uygulanmas\u0131 gereken bir kiralamada:<\/p>\n\n\n\n olacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Dolay\u0131s\u0131yla stopaj ile KDV’nin y\u00f6n\u00fc birbirinden farkl\u0131d\u0131r:<\/strong> Stopajda kirac\u0131, kira bedelinden vergiyi kesip vergi dairesine \u00f6der; KDV’de ise KDV’yi kiraya veren hesaplar, kirac\u0131dan tahsil eder ve vergi dairesine beyan eder.<\/p>\n\n\n\n Evet, baz\u0131 kira ili\u015fkilerinde hem KDV hem de stopaj<\/strong> s\u00f6z konusu olabilir.<\/p>\n\n\n\n \u00d6rne\u011fin KDV’ye tabi bir ta\u015f\u0131nmaz\u0131n, stopaj yapmakla y\u00fck\u00fcml\u00fc bir \u015firket taraf\u0131ndan ger\u00e7ek ki\u015fiden kiralanmas\u0131 halinde iki vergi t\u00fcr\u00fc ayn\u0131 i\u015flemde g\u00fcndeme gelebilir. Bu durumda KDV, kira bedeline ayr\u0131ca eklenirken; stopaj, mevzuatta \u00f6ng\u00f6r\u00fclen matrah \u00fczerinden kirac\u0131 taraf\u0131ndan kesilir.<\/p>\n\n\n\n Bu nedenle s\u00f6zle\u015fmede yaln\u0131zca \u201cayl\u0131k kira bedeli 100.000 TL’dir\u201d denilmesi yeterli olmayabilir. Kira bedelinin br\u00fct\/net niteli\u011fi, KDV’nin dahil olup olmad\u0131\u011f\u0131 ve stopaj\u0131n nas\u0131l uygulanaca\u011f\u0131<\/strong> a\u00e7\u0131k\u00e7a d\u00fczenlenmelidir.<\/p>\n\n\n\n \u00d6zetle;<\/p>\n\n\n\n Bu nedenle bir kira s\u00f6zle\u015fmesi haz\u0131rlan\u0131rken \u201cKDV var m\u0131?\u201d ve \u201cstopaj var m\u0131?\u201d sorular\u0131n\u0131n birbirinden ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak cevaplanmas\u0131 gerekir. \u00d6zellikle \u015firket ile ger\u00e7ek ki\u015fi aras\u0131ndaki i\u015fyeri kiralar\u0131nda, taraflar\u0131n vergi stat\u00fcs\u00fc belirlenmeden kira bedelinin net veya br\u00fct olarak belirlenmesi ileride \u00f6deme ve vergi uyu\u015fmazl\u0131klar\u0131na yol a\u00e7abilir.<\/p>\n\n\n\n \u0130li\u015fkili ki\u015filer aras\u0131ndaki i\u015flemlerde kira bedelinin piyasa ko\u015fullar\u0131ndan ciddi bi\u00e7imde sapmas\u0131, vergi incelemesinde sorgulanabilecek bir husustur.<\/p>\n\n\n\n \u00d6rne\u011fin \u015firketin orta\u011f\u0131na piyasa de\u011ferinin belirgin \u015fekilde \u00fczerinde kira \u00f6demesi veya ta\u015f\u0131nmaz\u0131n piyasa de\u011ferinin \u00e7ok alt\u0131nda bir bedelle \u015firkete kulland\u0131r\u0131lmas\u0131, i\u015flemin emsallere uygunlu\u011fu bak\u0131m\u0131ndan ayr\u0131ca incelenebilir.<\/p>\n\n\n\n Burada ama\u00e7 \u201cen y\u00fcksek\u201d veya \u201cen d\u00fc\u015f\u00fck\u201d kira bedelini bulmak de\u011fil, i\u015flemin ekonomik ger\u00e7ekli\u011fini yans\u0131tan ve objektif verilerle a\u00e7\u0131klanabilen bir bedel belirlemektir.<\/p>\n\n\n\n \u00d6zellikle y\u00fcksek tutarl\u0131 kira ili\u015fkilerinde, kira bedelinin hangi veriler esas al\u0131narak belirlendi\u011finin yaz\u0131l\u0131 olarak saklanmas\u0131 \u00f6nemlidir. Gerekti\u011finde de\u011ferleme raporu, b\u00f6lgedeki benzer ta\u015f\u0131nmazlara ili\u015fkin veriler veya birden fazla emsal ilan kullan\u0131labilir.<\/p>\n\n\n\n \u015eirketin faaliyetinde kulland\u0131\u011f\u0131 ta\u015f\u0131nmaz i\u00e7in \u00f6dedi\u011fi kira bedeli, genel olarak ticari kazanc\u0131n elde edilmesi ve idamesiyle ba\u011flant\u0131l\u0131 oldu\u011fu \u00f6l\u00e7\u00fcde gider olarak dikkate al\u0131nabilir. Ancak gider kayd\u0131n\u0131n yap\u0131labilmesi, kira bedelinin yaln\u0131zca muhasebe sistemine i\u015flenmi\u015f olmas\u0131na ba\u011fl\u0131 de\u011fildir.<\/p>\n\n\n\n Kira ili\u015fkisinin ger\u00e7ek olmas\u0131, ta\u015f\u0131nmaz\u0131n \u015firket faaliyetinde kullan\u0131lmas\u0131, \u00f6deme ve belgelendirme s\u00fcrecinin s\u00f6zle\u015fmeyle uyumlu olmas\u0131 ve ili\u015fkili ki\u015filer aras\u0131ndaki i\u015flem bak\u0131m\u0131ndan emsallere uygunluk ilkesinin g\u00f6zetilmesi gerekir.<\/p>\n\n\n\n Bu nedenle kira s\u00f6zle\u015fmesi, banka dekontlar\u0131, stopaj belgeleri, varsa KDV belgeleri ve kira bedelinin belirlenmesine esas emsal \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n birlikte muhafaza edilmesi \u00f6nerilir.<\/p>\n\n\n\n Ta\u015f\u0131nmaz\u0131n ger\u00e7ek ki\u015fiye ait olmas\u0131 ve i\u015fyeri olarak kiraya verilmesi halinde, kirac\u0131 \u015firket taraf\u0131ndan gelir vergisi tevkifat\u0131 yap\u0131lmas\u0131 g\u00fcndeme gelir. Gelir Vergisi Kanunu’nun 94. maddesi kapsam\u0131nda i\u015fyeri kira \u00f6demelerinde uygulanan genel tevkifat oran\u0131 %20’dir.<\/p>\n\n\n\n \u00d6rne\u011fin s\u00f6zle\u015fmede ayl\u0131k 100.000 TL br\u00fct kira bedeli kararla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015fsa, 20.000 TL gelir vergisi stopaj\u0131 kesilir ve ta\u015f\u0131nmaz sahibine 80.000 TL \u00f6denir.<\/p>\n\n\n\n Bu nedenle s\u00f6zle\u015fmede kira bedelinin \u201cnet\u201d veya \u201cbr\u00fct\u201d oldu\u011funun a\u00e7\u0131k\u00e7a belirtilmesi gerekir. \u201cAyl\u0131k 100.000 TL kira\u201d ifadesi tek ba\u015f\u0131na yeterince a\u00e7\u0131k de\u011fildir.<\/p>\n\n\n\n E\u011fer taraflar\u0131n amac\u0131 ta\u015f\u0131nmaz sahibinin hesab\u0131na her ay 100.000 TL net ge\u00e7mesi ise, bu tutar\u0131n stopaj dikkate al\u0131narak br\u00fctle\u015ftirilmesi gerekir. Aksi halde taraflar\u0131n kira bedeline ili\u015fkin ekonomik beklentileri ile muhasebe ve vergi uygulamas\u0131 aras\u0131nda fark ortaya \u00e7\u0131kabilir.<\/p>\n\n\n\n Hay\u0131r. Kira bedelinin mutlaka elden veya banka yoluyla nakit olarak \u00f6denmesi gerekti\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmemelidir. Kira bedelinin orta\u011f\u0131n \u015firketten olan alaca\u011f\u0131na mahsup edilmesi, ortak cari hesab\u0131na i\u015flenmesi veya ba\u015fka bir ekonomik menfaat sa\u011flanmas\u0131 halinde de i\u015flemin vergisel niteli\u011fi ayr\u0131ca de\u011ferlendirilmelidir.<\/p>\n\n\n\n \u00d6rne\u011fin \u015firket, orta\u011f\u0131n ta\u015f\u0131nmaz\u0131na ili\u015fkin bir gideri \u00fcstleniyor ve bu gider kira bedeline mahsup ediliyorsa, s\u00f6z konusu i\u015flemin kira ili\u015fkisi bak\u0131m\u0131ndan sonu\u00e7 do\u011furup do\u011furmad\u0131\u011f\u0131 ayr\u0131ca incelenmelidir.<\/p>\n\n\n\n Bu nedenle kira \u00f6demeleri ile ortak cari hesab\u0131ndaki di\u011fer hareketlerin birbirinden ayr\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 ve kira i\u015fleminin a\u00e7\u0131k bi\u00e7imde izlenebilmesi sa\u011flanmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Orta\u011f\u0131n ta\u015f\u0131nmaz\u0131n\u0131 \u015firkete bedelsiz kulland\u0131rmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Ancak bedelsiz kullan\u0131m\u0131n vergisel a\u00e7\u0131dan hi\u00e7bir sonu\u00e7 do\u011furmayaca\u011f\u0131 s\u00f6ylenemez.<\/p>\n\n\n\n Bedelsiz kullan\u0131m halinde \u00f6zellikle emsal kira bedeli ve ta\u015f\u0131nmaz sahibinin elde etti\u011fi veya elde etmi\u015f say\u0131labilece\u011fi gelir bak\u0131m\u0131ndan Gelir Vergisi Kanunu h\u00fck\u00fcmleri ayr\u0131ca de\u011ferlendirilmelidir. Ayr\u0131ca \u015firket a\u00e7\u0131s\u0131ndan emsallere uygunluk ilkesi bak\u0131m\u0131ndan da i\u015flemin neden bedelsiz oldu\u011fu a\u00e7\u0131klanabilir olmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n \u015eirketin ta\u015f\u0131nmaz\u0131 fiilen ve s\u00fcrekli olarak kulland\u0131\u011f\u0131 durumlarda, i\u015flemin a\u00e7\u0131k bir kira s\u00f6zle\u015fmesiyle ve makul bir bedelle yap\u0131land\u0131r\u0131lmas\u0131; taraflar\u0131n ger\u00e7ek iradesini, \u00f6deme d\u00fczenini ve vergisel y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckleri daha \u015feffaf hale getirecektir.<\/p>\n\n\n\n KDV y\u00f6n\u00fcnden sonu\u00e7, yaln\u0131zca ta\u015f\u0131nmaz\u0131n \u201ci\u015fyeri\u201d olmas\u0131na g\u00f6re belirlenmez. Kiraya verenin vergi stat\u00fcs\u00fc, ta\u015f\u0131nmaz\u0131n i\u015fletme veya \u00f6zel malvarl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7indeki niteli\u011fi ve kiralama faaliyetinin KDV bak\u0131m\u0131ndan niteli\u011fi birlikte de\u011ferlendirilmelidir.<\/p>\n\n\n\n Bu nedenle ger\u00e7ek ki\u015finin \u00f6zel malvarl\u0131\u011f\u0131nda bulunan bir ta\u015f\u0131nmaz\u0131 \u015firkete kiralamas\u0131 ile ta\u015f\u0131nmaz\u0131n bir i\u015fletmenin ticari veya iktisadi faaliyetinin par\u00e7as\u0131 olarak kiraya verilmesi ayn\u0131 \u015fekilde de\u011ferlendirilmemelidir.<\/p>\n\n\n\n KDV uygulanmas\u0131 gereken bir durumda s\u00f6zle\u015fmede kira bedelinin KDV dahil mi, hari\u00e7 mi oldu\u011fu a\u00e7\u0131k\u00e7a belirtilmelidir. B\u00f6ylece sonradan \u201c100.000 TL kira bedeline KDV dahil miydi?\u201d \u015feklinde bir uyu\u015fmazl\u0131\u011f\u0131n \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ilebilir.<\/p>\n\n\n\n \u0130\u015fyeri kira \u00f6demelerinde banka veya PTT arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla tevsik y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckleri bulundu\u011fundan, \u015firket ile ortak aras\u0131ndaki kira \u00f6demelerinin banka \u00fczerinden ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi ve i\u015flem a\u00e7\u0131klamas\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131k\u00e7a yaz\u0131lmas\u0131 uygun olacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n \u00d6rne\u011fin banka a\u00e7\u0131klamas\u0131nda \u201cEyl\u00fcl 2026 i\u015fyeri kira bedeli\u201d gibi bir ifade kullan\u0131lmas\u0131, \u00f6demenin niteli\u011finin sonradan kolayl\u0131kla tespit edilmesini sa\u011flar.<\/p>\n\n\n\n \u00d6zellikle ortak cari hesab\u0131n\u0131n aktif oldu\u011fu \u015firketlerde kira \u00f6demelerinin di\u011fer ortak i\u015flemleriyle kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmamas\u0131 gerekir. \u015eirketin orta\u011fa yapt\u0131\u011f\u0131 her \u00f6deme \u201ckira\u201d olarak, her mahsup i\u015flemi de \u201ckira \u00f6demesi\u201d olarak kabul edilmemelidir. Kira s\u00f6zle\u015fmesi, muhasebe kayd\u0131 ve banka hareketi birbiriyle uyumlu olmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Ta\u015f\u0131nmaz sahibi olan orta\u011f\u0131n ayn\u0131 zamanda \u015firketin m\u00fcd\u00fcr\u00fc veya y\u00f6netim kurulu \u00fcyesi olmas\u0131 halinde konu yaln\u0131zca kira hukuku ve vergi hukuku bak\u0131m\u0131ndan de\u011ferlendirilmemelidir.<\/p>\n\n\n\n \u015eirket ile y\u00f6netim organ\u0131 \u00fcyesi aras\u0131ndaki i\u015flemlerde T\u00fcrk Ticaret Kanunu’nun ilgili h\u00fck\u00fcmleri, \u015firketin temsil \u015fekli ve gerekli karar prosed\u00fcrleri ayr\u0131ca incelenmelidir.<\/p>\n\n\n\n Bu nedenle \u00f6zellikle limited \u015firket m\u00fcd\u00fcr\u00fc veya anonim \u015firket y\u00f6netim kurulu \u00fcyesi olan ortakla yap\u0131lacak kira s\u00f6zle\u015fmelerinde, s\u00f6zle\u015fmenin \u015firket ad\u0131na kim taraf\u0131ndan ve hangi yetkiyle imzalanaca\u011f\u0131 \u00f6nceden belirlenmelidir.<\/p>\n\n\n\n \u015eirketin tek ortakl\u0131 veya az ortakl\u0131 olmas\u0131, temsil ve karar s\u00fcre\u00e7lerine ili\u015fkin hukuki de\u011ferlendirmeyi kendili\u011finden ortadan kald\u0131rmaz.<\/p>\n\n\n\n \u015eirket orta\u011f\u0131na ait ta\u015f\u0131nmaz\u0131n \u015firkete kiralanmas\u0131 hukuken m\u00fcmk\u00fcn ve uygulamada yayg\u0131n bir i\u015flemdir. Ancak i\u015flemin taraflar\u0131n\u0131n ili\u015fkili ki\u015filer olmas\u0131, kira bedelinin tamamen serbest\u00e7e belirlenebilece\u011fi anlam\u0131na gelmez.<\/p>\n\n\n\n Sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir yap\u0131 i\u00e7in \u00fc\u00e7 temel noktaya dikkat edilmelidir:<\/p>\n\n\n\n 1. Kira bedeli, ta\u015f\u0131nmaz\u0131n \u00f6zellikleri ve piyasa ko\u015fullar\u0131 dikkate al\u0131narak emsallere uygun ve gerek\u00e7elendirilebilir \u015fekilde belirlenmelidir.<\/p>\n\n\n\n 2. Stopaj, KDV ve \u015firket a\u00e7\u0131s\u0131ndan gider yazma uygulamas\u0131, ta\u015f\u0131nmaz\u0131n ve taraflar\u0131n vergi stat\u00fcs\u00fc dikkate al\u0131narak do\u011fru \u015fekilde kurulmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n 3. Kira s\u00f6zle\u015fmesi, emsal ara\u015ft\u0131rmas\u0131, banka \u00f6demeleri, vergi belgeleri ve \u015firket kararlar\u0131 birbiriyle uyumlu olacak \u015fekilde muhafaza edilmelidir.<\/p>\n\n\n\n \u00d6zetle, \u015firket orta\u011f\u0131 ile \u015firket aras\u0131ndaki kira ili\u015fkisinde \u00f6nemli olan yaln\u0131zca \u201cbir s\u00f6zle\u015fme imzalanm\u0131\u015f olmas\u0131\u201d de\u011fildir. Kira bedelinin neden o seviyede belirlendi\u011fi, \u00f6demenin nas\u0131l yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve i\u015flemin \u015firket kay\u0131tlar\u0131na nas\u0131l yans\u0131t\u0131ld\u0131\u011f\u0131 da ayn\u0131 b\u00fct\u00fcn\u00fcn par\u00e7alar\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n \u0130\u015flemin en ba\u015f\u0131ndan itibaren bu unsurlar birlikte planland\u0131\u011f\u0131nda, hem \u015firketin hem de orta\u011f\u0131n hukuki ve vergisel a\u00e7\u0131dan daha \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilir bir zeminde hareket etmesi m\u00fcmk\u00fcn olur.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":" \u015eirketin faaliyet g\u00f6sterdi\u011fi i\u015fyerinin \u015firket ortaklar\u0131ndan birine ait olmas\u0131, \u00f6zellikle k\u00fc\u00e7\u00fck ve orta \u00f6l\u00e7ekli \u015firketlerde olduk\u00e7a yayg\u0131n bir uygulamad\u0131r. Ta\u015f\u0131nmaz\u0131n \u015firket taraf\u0131ndan kullan\u0131lmas\u0131 \u00e7o\u011fu zaman kira s\u00f6zle\u015fmesiyle d\u00fczenlenmekte ve \u00f6denen kira bedeli \u015firket kay\u0131tlar\u0131nda gider olarak dikkate al\u0131nmaktad\u0131r. Ancak taraflardan birinin \u015firket, di\u011ferinin ise \u015firket orta\u011f\u0131 olmas\u0131, i\u015flemin tamamen taraflar\u0131n serbest iradesine b\u0131rak\u0131labilece\u011fi anlam\u0131na gelmez. […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[25,24],"tags":[],"class_list":["post-161","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-sirketler-hukuku","category-vergi-ve-kamu-alacaklari"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/communlaw.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/161","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/communlaw.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/communlaw.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/communlaw.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/communlaw.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=161"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/communlaw.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/161\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":164,"href":"https:\/\/communlaw.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/161\/revisions\/164"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/communlaw.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=161"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/communlaw.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=161"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/communlaw.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=161"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}Stopaj hangi kira ili\u015fkilerinde uygulan\u0131r?<\/mark><\/h3>\n\n\n\n
KDV hangi kira ili\u015fkilerinde uygulan\u0131r?<\/mark><\/h3>\n\n\n\n
\n
Peki hem KDV hem stopaj ayn\u0131 anda olabilir mi?<\/mark><\/h3>\n\n\n\n
Vergi<\/strong><\/td> Ne zaman g\u00fcndeme gelir?<\/strong><\/td> Kim hesaplar\/keser?<\/strong><\/td> Kim vergi dairesine \u00f6der?<\/strong><\/td><\/tr> Stopaj<\/td> Kanunda \u00f6ng\u00f6r\u00fclen kira \u00f6demelerinde<\/td> Kirac\u0131 keser<\/td> Kirac\u0131<\/td><\/tr> KDV<\/td> Kiralama i\u015flemi KDV’ye tabi ise<\/td> Kiraya veren hesaplar<\/td> Kiraya veren<\/td><\/tr> KDV + Stopaj<\/td> Her iki verginin \u015fartlar\u0131 birlikte olu\u015fuyorsa<\/td> KDV’yi kiraya veren hesaplar, stopaj\u0131 kirac\u0131 keser<\/td> KDV: kiraya veren \/ Stopaj: kirac\u0131<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n 4. Kira Bedelinin Emsallerden Sapmas\u0131 Halinde Ne Olur?<\/mark><\/h2>\n\n\n\n
5. \u015eirket \u00d6dedi\u011fi Kiray\u0131 Gider Yazabilir mi?<\/mark><\/h2>\n\n\n\n
6. \u0130\u015fyeri Kiras\u0131nda Stopaj Nas\u0131l Uygulan\u0131r?<\/mark><\/h2>\n\n\n\n
7. Kira Bedelinin Mahsup Edilmesi Stopaj Y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc Ortadan Kald\u0131r\u0131r m\u0131?<\/mark><\/h2>\n\n\n\n
8. Ta\u015f\u0131nmaz Bedelsiz Kulland\u0131r\u0131labilir mi?<\/mark><\/h2>\n\n\n\n
9. Kira Bedeline KDV Eklenir mi?<\/mark><\/h2>\n\n\n\n
10. Kira \u00d6demesi Nas\u0131l Yap\u0131lmal\u0131?<\/mark><\/h2>\n\n\n\n
11. Ortak Ayn\u0131 Zamanda M\u00fcd\u00fcr veya Y\u00f6netim Kurulu \u00dcyesiyse<\/mark><\/h2>\n\n\n\n
Sonu\u00e7: \u0130\u015flemi Ba\u015ftan Do\u011fru Kurmak<\/mark><\/h2>\n\n\n\n